Get Adobe Flash player

กำมะเก่า สอนใจ๋ 2

PDFพิมพ์อีเมล


รวบรวมโดย..ป้าลาวัณย์

เว้นหมาฮื่อปอศอก เว้นวอกฮื่อปอวา
เว้น หมาฮื่อปอศอก เว้นวอกฮื่อปอวา เว้นคนพาลาฮื่อไก๋แสนโยชน์ เปิ้นว่าไว้ถูกต้องแม่นแต๊ดีหลี กั๋วหมาก่ ฮื่อเว้นมอกศอก แต่กั๋ววอก ต้องฮื่อเว้นปอวา แต่ถ้าป้บปะคนพาล เปิ้นว่า ฮ้ายเหลือเปิ้น ฮื่อหนีร้อยโยชน์ แสนโยชน์ปู้นเน่อ

หมะหลงของเก่า หมะเมาของใหม่
เป๋ นกำอู้ฮ๋องหลวงป้อ พระพุทธพจนวราภรณ์ อู้มาหลายสิบปี๋แล้ว เปิ้นพยายามสอนฮื่อจาวบ้านตี้มูลนิธิ ศึกษาพัฒนาชนบท เข้าไปจ้วยจี๊แนะก๋านเยียะก๋านฮื่อได้ผลดี ก๋านรวมตั๋วกั๋น เพื่อฮื่อก๋านงานลุล่วงไปด้วยดี หัดไจ๊จีวิตร่วมกั๋น ก๋านจะครองจีวิตฮื่ออยู่ได้ท่ามกล๋างอารยธรรมใหม่ ๆ ตี้ก่ำลังไหลเข้ามาอย่างแฮง ก่ จะต้องมีหลักในใจ๋ หลวงป้อเปิ้นก่ เลยมอบกำอู้ฮื่อว่า หมะหลงของเก่า หมะเมาของใหม่ ฮื่อพิจารณาดูฮื่อรอบคอบ หมะบักเดว อันไหนของเก่าดีอยู่ ก่ อนุรักษ์ไว้ อันไหนของใหม่ตี้ฮื่อคุณประโยชน์ จ้วยผ่อนแฮง ก่ ฮับเอาไว้ นำมาไจ๊ฮื่อได้ประโยชน์ฮื่อกุ้มก้าเจ้า

ตกต๋าเปิ้น เป๋นดีไค่หัว ตกต๋าตั๋ว เป๋นดีไค่ไห้
เวลา หันเปิ้นตกตุ๊กได้ยาก ผิดหวังต่าง ๆ จะไปไค่หัวใส่เปิ้น ฮื่อกึ้ดว่า ถ้าเฮาตกอยู่ในสภาพแบบนั้น เฮาจะเป๋นจะได หัดเอาใจ๋ตั๋ว ไปใส่ใจ๋เปิ้น เอาใจ๋เปิ้นมาใส่ใจ๋ตั๋ว ก่ จะเยียะฮื่อมีจิตใจ๋ตี้อ่อนโยนต่อเปื้อนมนุษย์กู้คน

จิกดอยยังอยู่ปื๊นติ๋นคนขึ้น อย่าได้ลื่นคนมีความเพียร

เปิ้น ว่าไว้ ดอยสูงเต้าสูง คนก่ ยังไต่ขึ้นจ๋นเถิงยอด หยั่งอั้น คนตี้มีความเพียร ย่อมจะเยียะหยังได้ต๋ามความตั้งใจ๋กู้อย่าง เปิ้นหมะฮื่อประมาทคนตี้มีความเพียรเจ้า อย่างหมู่เฮา ลงตั้งใจ๋ว่าเฮาจะสามัคคีกั๋น จะพยายามปากันสร้างเวปฮ๋องเฮา ฮื่อเลื่องลือไปว่า ตี้นี่มีแต่ความบันเทิงและมีสาระ หมะมีพิษมีภัยต่อกู้คนตี้เข้ามาอยู่กับเฮา เฮาจะต้องเยียะฮื่อได้

เตวไปเดือดไป ไผหมะตั๊ก เตวไปตั๊กไป มีคนตั๊กคนไหว้
เออ น้อะ มันตึงเป๋นอย่างตี้เปิ้นว่าไว้ คนบางคนผ่อหน้าก่ หมะอยากไค่อู้ตวย แป๋งหน้าเค่งต๋าเค่ง เหมือนโขดไผมา อู้จ๋าก่ หมะม่วนกับแห๋มบางคน เตวไปก่ ตั๊กตาย ยิ้มแย้มแจ่มใส ไผหัน หมะฮู้จักก่ ยังไค่ยิ้มไค่อู้ตวยน้อะเจ้าถ้าจะอั้น ก่ จะไปลืมเน่อ ออกบ้านไปก่ ยิ้มซ้ายยิ้มขวาเจ้า ตึงหมะปุดตืน แต่ถ้านักล้ำไปก่หมะไค่ดี กำเดวเปิ้นจะกึ้ดว่า กะหาหลุดออกมาจากโฮงยาเจ้า

คนเฒ่าปากหวาน ลูกหลานฮัก คนเฒ่าปากนัก ลูกหลานจัง
เปิ้น สอนคนเฒ่าว่า จะไปปากนัก อู้หมะม่วน หันลูกหลานก่ จ่ม ๆ ซ้าม ๆ ลูกหลานจะก้าย หมะไค่เข้าไก้ ป้บหน้าลูกหลานก่ ฮื่ออู้ก้ากำม่วน ๆ จะสั่งจะสอนก่ ฮื่ออู้กำดี เป๋นเตื้อเป๋นยาม ใจ๊กำอู้ตี้มีเหตุมีผล หยั่งอี้ลูกหลานก่ อยากเข้าไก้ อบอุ่น เป๋นสุขเจ้า

กึ้มงึ้มดื่มใน น้ำหมะไหลเจี้ยวปื้น
ความ หมายเปิ้นหมะฮื่อผ่อคนก้าภายนอก หันเปิ้นเพียงผิวเผิน จะไปนึกดูแควน เหมือนน้ำตี้ผ่อเหมือนตุ้น แต่แต๊ ๆแล้วตังปื้นไหลเจี้ยว หมะเหมือนคนตี้แสดงออกอย่างเปิดเผย จะผ่อง่ายและน่ากั๋วน่อยกว่า

ตั๋วเป๋นผะญาต ต้องล่นหาหมอ ตั๋วเป๋นจ้างซอ ต้องง้อหาปี่
คนเจ็บคนป่วย ต้องอาศัยหมอ เหมือนจ้างซอ จะซอก่ต้องเปิ้งคนเป่าปี่ คนเฮาจะอยู่หมะได้ ถ้าหมะเปิ้งปาอาศัยซึ่งกั๋นและกั๋นนาเจ้า

คนหมั่นยากไร้ มีคนสงสาร ขี้คร้านแอวยาน ไผบ่ ซอบหน้า

เป๋นแต๊อย่างเปิ้นว่า คนตี้หมั่นตี๋นหมั่นมือ ไปอยู่ไหนไผก่ฮัก หมะรังเกียจ ตรงข้ามคนขี้ค้าน ไปอยู่ไหนเปิ้นก่ก้ายก่ เบื่อหน้า

กำหมะมี๋ ไผหมะเล่า จิ๊นหมะเน่าหนอนหมะจี
กำ นี้ตั้ดกับกำว่า หมะมี๋ฝอย หมาหมะขี้ หมะเป๋นหนี้ เปิ้นหมะทวง คือเรื่องราวตังหลาย ถ้าหมะได้มีมาก่อน ไผก่ ตึงหมะเอามาอู้ เฮาหมะได้ยืมเงินเปิ้นมา ไผจะไปมาทวงน่อเจ้า ถ้าอยากอยู่อย่างสงบ หมะมีไผเล่าขวัญ ก่ จะไปเยียะในสิ่งตี้เปิ้นฮ้องว่า เป๋นอาหารปากฮ๋องคนต้ะอ้ะ

ปะผ้าต้วบยามใก้แจ้ง ปะจิ๊นแห้ง เมื่อเขี้ยวหมะมี๋

ปะ ผ้าต้วบยามใก้แจ้ง ปะจิ้นแห้งเมื่อเขี้ยวหมะมี๋ ปะของดีเมื่อเฒ่าแก่แล้ว นอนหนาวมาเกือบสุดคืน มาป้บผ้าต้วบห่มได้หมะต้ะไดก่แจ้งแล้ว ปะจิ้นแห้งลำก่ กิ๋นหมะได้เพราะฟันฟางหักหมดแล้ว มาปะของดี (คงจะหมายเถิงสาวงาม)ก่แก่ เฒ่าเหียแล้ว เปิ้นเตื๋อนฮื่อขะไจ๋ขวนขวายหาของดี ๆ ก่อนตี้จะสายเกิ๋นไปเน่อเจ้า

ลุกเจ๊า กิ๋นผักยอดปล๋าย ลุกขวาย กิ๋นผักยอดเก๊า

ถ้า ไผตื่นเจ๊า ไปเก็บผักก่ จะได้ผักยอด อ่อน แต่ถ้าขี้ค้านเมาก้านอน ตื่นมาหมะตันเปิ้นเก็บยอดอ่อน ๆไปหมดแล้ว ก่จะได้กิ๋นก้าตังเก๊า มันแก่ หมะลำเจ้า

อยู่กับคนใบ้ เหมือนผ่าไม้ตั้ดต๋า
อยู่ กับคนใบ้ เหมือนผ่าไม้ตั้ดต๋า อยู่กับคนมีผญ๋า เหมือนผ่าไม้โล่งปล้อง มันตึงมีกำแป๋อยู่ในตั๋วแล้วนาเจ้า กำบทนี้ เพียงแต่ว่า ความหมายฮ๋องกำว่า คนใบ้ คงหมะได้เจาะจงตี้คนใบ้หนะเจ้า คนอ่องออน่อย คือความหมายฮ๋องกำอู้กำนี้เจ้า

มีเงินคำไว้บ่ ใจ๊สอย เต๋มก๋องเต้าดอย ไผบ่ อวดอ้าง
เปิ้น หมายเถิงคนตี้จ้างก้าเซาะหาเงิน แต่หมะจ้างใจ๊ หมะว่าใจ๊ฮื่อตั๋วเองและคนอื่น ก่ จะหมะมี๋ไผยกย่อง กลับจะถูกเปิ้นติฉินนินทาแห๋มต่างหาก

ฟังกำเมีย จั้งเสียปี้เสียน้อง ฟังกำปากกำฟ้อง เสียเปื้อนบ้าน
ฟัง กำเมีย จั้งเสียปี้เสียน้อง ฟังกำปากกำฟ้อง จะเสียเปื้อนบ้านและมิตรสหาย เปิ้นสอนหมะฮื่อหูเบา ได้ยินไผอู้หยังมา จะไปฟั่งเจื้อ ฮื่อฟังหูไว้หู เอามากึ้ด เอามากรองก่อน ถ้าเฮาด่วนเจื้อกู้อย่างตี้ได้ยินมา ก่ จะเป๋นสาเหตุฮื่อได้ผิดใจ๋กั๋นนาเจ้า แล้วเฮานั่นแหละ จะหมะเหลือเปื้อนฝูงปี้น้องฮื่อคบ

เสียมหมะคม ฮื่อใส่ด้ามหนัก ๆ
เสียม หมะคมฮื่อใส่ด้ามหนัก ๆ ความฮู้หมะนักฮื่อหมั่นฮ่ำหมั่นเฮียน เปิ้นเปรียบคนตี้มีความฮู้น่อย เหมือนเสียมหมะคมต้องใจ๊แฮงนัก ฮื่อใส่ด้ามหนัก ๆ คนตี้มีความฮู้หมะนัก ก่ ต้องหมั่นฮ่ำหมั่นเฮียน

ไปบ้านเปิ้น จะไปอยู่หมะดาย ปั้นงัวปั้นควายฮื่อลูกเปิ้นเล่น
เป๋ นกำเปิ้นสอนฮื่อมีน้ำใจ๋ ไปอยู่กับเปิ้น ก่ ฮื่อหมั่นตี๋นหมั่นมือ มีก๋านหยังก่ ฮื่อจ้วย ก๋าน เปิ้นจะได้ฮัก หมะรังเกียจ เน่อเจ้า

จับใจ๋แฮ๊ง หมะแน่นใจ๋ก๋า จับใจ๋ครูบา หมะจับใจ๋พระน่อย
คน เฮาจะฮื่อเยียะหยังเป๋นตี้ถูกใจ๋คนไปตึงหมด หมะได้ คนนั้นว่าดี คนนี้ว่าแย่ เฮาก่ ต้องพิจารณาไปตวยว่า ควรจะดีเยียะก่ บางทีถ้าเฮาได้ฟังเหตุผลแล้ว อาจจะเปลี่ยนความคิดก่ ได้

สิบเถี่ยนพร้า บ่ เต้าห้าคมขวาน หลานสิบคน บ่ เต้าลูกเต้า
เปิ้น ว่าไว้อั้นนะเจ้า แต่ก่ต้องมีข้อยกเว้น ถ้าเผื่อว่า หมะมี๋ลูกคนไดมีโอกาสอยู่ตวย แล้วก่ ได้หลานมาอยู่ คนเฒ่าฮื่อความฮัก หลานได้ฮับความอบอุ่น ได้อยู่ไก้ชิดกั๋น ฮู้ใจ๋กั๋น กำคมอันนี้ก่ คงต้องยกเว้น

แฮงคนอยู่ตี้น้ำลาย แฮงควายอยู่ตี้แม่น้ำ

เปิ้น ว่า คนเฮาถ้าอู้ดี ไผก่ เจื้อ และฮ่วมมือ เยียะฮื่อได้ก๋านได้งานดี แล้วเรื่องตี้อู้ก่ เป๋นเรื่องแต๊ ตี้น่าหันใจ๋ ตี้ไผฟังแล้วก่มีใจ๋ไค่ฮ่วมก๋านฮ่วมงานตวยหนะเจ้า

หน่วยนักหนักกิ่ง กำกึ้ดยิ่งหนักใจ๋
ต้นไม้ มีหน่วยนัก กิ่งมันก่จะโน้มลงเพราะหนักหน่วย บางทีเถิงกับหักเลยก่ มี เหมือนคนตี้กึ้ดนักล้ำไป ก่ จะหนักใจ๋ แล้วหมะไจ้จะฮื่อผลดีนาเจ้า ถ้ามันนักล้ำขะเจ้น

คนจะดี มันตึงดีแต่ผ้าอ้อมป้อก คนจะวอก ผมหงอกก่ ตึงหมะดี
คน จะดี มันตึงดีแต่ผ้าอ้อมป้อก คนจะวอก ผมหงอกเต๋มหัวก่ ตึงหมะดี มันตึงแต๊ฮ๋องเปิ้นนาเจ้า คนหมะเก่าเปิ้นจ้างสังเกต บางทีเกิดมาจากต๊องป้อแม่เดวกั๋นแต๊ ๆ นิสัยก่ ยังหมะเหมือนกั๋นเลยเจ้า

เยียะไฮ่ไก๋ต๋า เยียะนาไก๋บ้าน

กำ นี้เปิ้นเปรียบว่า ก๋านทำนาทำไฮ่ ถ้าอยู่ไก๋ หมะได้เอาใจ๋ใส่ มักจะหมะได้ผล หรือถูกลักถูกขะโมย เปรียบแห๋มอย่างก่ คือ ความฮัก ซึ่งต้องก๋านความไก้ชิด เอาใจใส่ ถ้าละไปไก๋ อาจจะเกิดก๋านเปลี่ยนใจ๋ได้

ปากหวานจ้อย ๆ เหมือนน้ำอ้อยป้อกสะเลียม
คน หมะเก่าเปิ้นเตื๋อนว่า จะไปเจื้อคนตี้ปากหวานล้ำไป มันจั้งมีความขมอย่างสะเลียมซ่อนอยู่ หมายความว่า เปิ้นอาจจะใจ๊ปากหว่านล้อมจ๋นตู้บ แล้วเปิ้นก่ หลอกเอา หลอกเอา ความจริงใจ๋นั้นหมะมี๋ซักน่อย

มืนต๋ากว้าง ผ่อตางยาว เป๋นฮ้างเป๋นสาว ฮื่อผ่อถี่ ถี่
กำ นี้เปิ้นเอาไว้เตื๋อนใจ๋ว่า จะไปผ่อสั้น ๆ ฮื่อผ่อไปยาว ๆ หมะว่าเรื่องก๋านงานกาว่า เรื่องจีวิต แม่ญิงเฮาจะเลือกกู้ก่ จะไปผ่อก้าความหล่อ กาว่า เปิ้นอู้ม่วนจ๋าหวานก่ เมาเปิ้นเหียแล้ว

ยินดีในสิ่งตี้เฮาได้ ปอใจ๋ในสิ่งตี้เฮามี เป๋นคนโจ้คดี
หลวง พ่อ (พระพุทธพจนวราภรณ์) อู้เป๋นมงคลจีวิตไว้ว่า หมะยินดีในสิ่งตี้เฮาได้ หมะปอใจ๋ในสิ่งตี้เฮามี เป๋นคนอาภัพตี้สุดในโลก ยินดีในสิ่งตี้เฮาได้ ปอใจ๋ในสิ่งตี้เฮามี เป๋นคนโจ้คดีตี้สุดในโลก มัวเมาในสิ่งตี้เฮาได้ หลงใหลในสิ่งตี้เฮามี คือก๋านสร้างคอกฮื่อตั๋วเก่า มองหันโต้ดในสิ่งตี้เฮาได้ หันภัยในสิ่งตี้เฮามี คือความเป๋นอิสระในโลก

มีดคมเอาไว้ในฝัก คนหลวกเอาไว้ในใจ๋
กำหมะเก่าเปิ้นสอนหมะฮื่ออวดอ้าง ฮื่อนอบน้อมถ่อมตั๋ว มันจะเป๋นภัย หมะมีไผซอบ เอาออกมาใจ๊เมื่อเถิงเวลา

ต๋าหันดาย เหมือนควายหันหญ้า ผัดไปมาแวดฮั้ว
เปิ้น เปรียบฮื่อฟังว่า คนเฮาหมะไจ้จะได้กู้อย่างตี้อยากได้ เหมือนควายหันหญ้าตี้อยู่ในตี้มีฮั้วล้อม เตวผัดไปผัดมา ก่เข้าไปกิ๋นหญ้าหมะได้เจ้า

น้ำเย็นไหน ปล๋าไหลข้อน วังไหนฮ้อนปล๋าป้ายไปอื่น
เปิ้น สังเกตว่า ถ้าตี้ไหนฮ่มเย็น ปล๋าขี้มักจะปากั๋นไปอยู่ข้อนตี้ฮั้น แต่ถ้าตี้ไหนฮ้อน น้ำขุ่น ก่ หมะมี๋ปล๋าไปอยู่ ก่ เหมือนคนเฮา ตี้ไหนไปอยู่แล้วม่วน ดักหูเย็นใจ๋ ก่ จะมีคนซอบไปมาหาสู่ อู้ม่วนจ๋าหวานกั๋น แต่ถ้าตี้ไหนมีก้าผิดกั๋น ด่ากั๋น ก่ จะหมะมี๋ไผไค่เข้ามาแอ่วมาไจ แม่นก่ เจ้า

ถ่มน้ำลายขึ้นฟ้า มันตึงตกใส่หน้าตั๋วเก่า

คน เฮามันตึงเป๋นอย่างตี้เปิ้นว่าไว้เมินละ ก๋านตี้ถ่มน้ำลายขึ้นฟ้า แน่นอนว่ามันจะตกลงมาใส่หน้าตั๋วเก่า เปรียบเหมือนคนตี้ซอบว่าฮื่อคนอื่นโดยหมะได้แยงผ่อตั๋วเก่า กำอู้ตี้ว่าออกไปนั้น มันก่ จะได้กับตั๋วเก่านั้นเน้าะ อันนี้เป๋นกำหมะเก่าแห๋มอันนึ่งตี้หมะมี๋ไผเถียงได้เจ้า ป้าหมะได้อู้เอาคนเดวเน่อเจ้า คนเฮาจิตใจ๋เป๋นได กำอู้ก่ จะออกมาหยั่งอั้นเจ้า

ยามฮัก น้ำส้มว่าหวาน ใจ๋บ่ เจยบาน น้ำต๋าลว่าส้ม
เปิ้น ตึงว่าไว้เมินแล้วเจ้า ยามกะลังฮักกั๋น อะหยังก่ ดี ก่ งามไปเหียเสี้ยง อู้หยังเยียะหยังก่ น่าฮัก แต่ปอจังกั๋นเกี้ยดกั๋นขึ้นมา ขนาดน้ำต๋าล ก่ ยังว่าส้ม อู้หยังว่าหยังก่ ผิดหูผิดต๋าไปหมดเสี้ยง เฮ้อ!

หลับเดิกลุกเจ๊า บ่ ได้เป๋นเจ้า ก่ จักได้เป๋นนาย
เปิ้น เปรียบคนตี้หมั่นตี๋นหมั่นมือ หมะดีก้านั่ง ๆ นอน ๆ ว่า วันนึ่งต้องได้ดี เป๋นเจ้าคนนายคนเจ้า ไผอยากเป๋นเจ้าคนนายคน ก่ ฮื่อ ลุกเจ๊า ๆจะไปเมาก้านอน ก้าแอ่วเน่อเจ้า

เผื่อฮู้ปอวาย เผื่อขวายปอหล้า

คน หมะเก่าเปิ้นเตื๋อนลูกเตื๋อนหลานว่า จะไปเมาจ๊า จะเยียะหยังก่ ฮื่อเวย ๆ หมะอั้นคนอื่นเปิ้นจะเอาไปกิ๋นเหียก่อน ฮื่อมีก๋านตื่นตั๋วอยู่ตลอดเวลาเจ้า จะไปผัดวันประกั๋นพรุ่ง จะหมะตันกิ๋นเปิ้นเจ้า

สิบปากว่า หมะเต้าต๋าหัน
เปิ้น ว่า ไว้ว่า สิบปากว่า หมะเต้าต๋าหัน สิบปากเล่า หมะเหมือนเฮาไปหันคนเดวนาเจ้า อย่างตี้ป้ากะลังจะไปพิสูจน์ แต่ถ้าจะฮื่อดีนาเจ้า ต้องต่อว่า สิบต๋าผ่อ หมะเต้ามือซวาม !

คนฮักเต้าผืนหนัง คนจังเต้าผืนสาด

คน เฮาห มะว่าจะหยั่งได ตึงมีคนฮัก แล้วก่ คนจัง จะฮื่อถูกใจ๋คนตึงหมดเป๋นไปหมะได้ แล้วคนตี้จะฮักเฮาเปิ้นเปรียบว่าเต้าผืนหนัง แต่คนจังจะมีนักกว่า เต้าผืนสาด เฮาหมะควรหวังว่า คนตังหลายจะฮักเฮากู้คน เมื่อมีคนฮัก ก่ ย่อมมีคนจังนะเจ้า แป๋งใจ๋ไว้เจ้า

หมะมีฮื่อหา หมะมาฮื่อเซาะ
กำ หมะเก่าเปิ้นสอนคนหมะฮื่อขี้ค้าน นั่งอยู่หมะดายท่าโจ้ดท่าลาภ (ท่าหากู้ตวยก้าหา นิ) ฮื่อฮู้จักขนขวาย หมั่นตี๋นหมั่นมือ หมะไจ้ท่าฮื่อมันล่นมาหาคนเดวเจ้า

ไม้ก๊ด ใจ๊แป๋งขอ เหล็กงอ ใจ๊แป๋งเคียว

ไม้ ก๊ด ใจ๊แป๋งขอ เหล็กงอ ใจ๊แป๋งเคียว คนก๊ดอย่างเดียว ใจ๊ก๋านหมะได้ หันก่อ หันก่อ ขนาดไม้ก๊ด เปิ้นยังเอาไว้ใจ๊แป๋งขอ เหล็กงองอ ยังเอาไว้แป๋งเคียว แต่ถ้าคนก๊ด เอาไปใจ๊ไหนหมะได้ ไผตึงหมะคบเจ้า

คนขี้จิ๊ไปไหน ไผบ่ ถามหา คนมีเมตต๋าไปไหน หมะกั้น
คน หมะเก่าเปิ้นบอกฮื่อฮู้ว่า ถ้าคนไหนขี้จิ๊ มันตึงหมะไค่มีคนฮักคนซอบ หมะเหมือนคนดี มีเมตตา ไปตังได ก่ มีก้าคนฮัก คนจ้วยเหลือ คนขี้จิ๊ ส่วนมากก่ จะงกตวย เจ้า!

บัวหมะฮื่อจ๊ำ น้ำหมะฮื่อขุ่น
กำ หมะเก่าเปิ้นสอนลูกสอนหลานฮื่อเลี้ยงใจ๋คนไว้ จะไปอู้จ๋าซื่อแซดฮื่อเปิ้นเสียใจ๋ มีอะหยังก่ ฮื่อฮักษาน้ำใจ๋กั๋นไว้ แบบ บัวหมะฮื่อจ๊ำ น้ำหมะดีฮื่อขุ่นนาเจ้า

หัวใจ๋คน ไผหยั่งหมะตึ๊ก ลึกเต้าข้อมือเดว

หัว ใจ๋เนื้อของคนเฮา อยู่เลิกไปข้อมือเดว แต่หัวใจ๋ คือความนึกคิดของคนนั้น หมะไจ้จะ หยั่ง ฮู้กั๋นได้ง่าย ๆ คนบางคน คบกั๋นมาเป๋นเมิน ก่ ยังหมะฮู้ใจ๋กั๋น ต่อเมื่อเถิงคราวคับขันเมื่อได ก่ จะได้หันใจ๋กั๋นกำนี้แหละ

จะไปตี๋กล๋องเอี่ยงฟ้า จะไปขี่ม้าเอี่ยงตะวัน

จะ ไปตี๋กล๋องแข่งเสียงฟ้า จะไปขี่ม้าแข่งตะวัน เพราะว่า มันตึงจะหมะตันกั๋น สอนว่าจะไปเยียะอะหยังตี้จะแข่งกับคนตี้มีฐานะดีกว่าเฮา แล้วก่ ฮื่อปอใจ๋ในสิ่งตี้เฮามีอยู่แล้ว ถ้าเฮาฮู้จักประมาณตั๋ว หมะเอาตั๋วไปเปรียบกับเปิ้น เฮาก่ จะมีจีวิตอยู่อย่างมีความสุขต๋ามสมควรแก่ฐานะฮ๋องเฮา

ปากหวานก้นส้ม ตังในขมเหมือนหมะแคว้ง

เปิ้น เปรียบคนตี้อู้ม่วนจ๋าหวาน แต่หมะมีความจริงใจ๋ เปิ้นฮ้องปากหวานก้นส้ม ปากอู้หวานแต๊ แต่ตังในขมเหมือนหมะแคว้ง ลับหลังอู้หมะดีฮื่อเปิ้น แต่ต่อหน้าอี้นา จ๊ะ ๆ จ๋า ๆ ชมแล้วชมแห๋ม ป้าหมะเกยปะนาเจ้า ตี้นี่เฮาหมะมีเจ้า

หมาหลวง หมะแป๊หมาหลาย

เปิ้น อู้เปรียบ ว่า คน ๆ เดว จะไปสู้คนหลายคนได้จะได เพราะฉะนั้น เปิ้นสอนฮื่อหมู่เฮาต้องมีความสามัคคีกั๋น จะอู้จะเยียะหยังก่ฮื่อพร้อมอกพร้อมใจ๋กั๋น เรื่องใหญ่ ก่ ก๋ายเป๋นเรื่องน่อย ง่ายหยั่งปอกกล้วยเข้าปากเจ้า แต่ถ้าเมื่อได เฮาแตกสามัคคีกั๋น อยู่ตั๋วคนเดว ต่อฮื่อเก่งมอกไดก่ ตึงจะสู้เปิ้นหมะได้นาเจ้า

ฝนหมะตก บ่ฮู้ว่าเฮือนฮั่ว
ฝน หมะตก บ่ ฮู้ว่าเฮือนฮั่ว หมะฮู้ว่าเขาชั่ว เพราะ บ่ ได้อยู่กับเขา เปิ้นบอกว่า เฮาผ่อก่ ฮู้เสิกว่าดีดีอยู่ แต่ถ้าฝนตกเมื่อได ก่ฮู้กั๋นละว่า เฮือนฮั่วตั้ดไหน ก่ เหมือนกั๋นกับก๋านผ่อคน ถ้าอยู่ไก๋ ๆ ก่ หมะฮู้ว่าเขาเป๋นคนจะได แต่ถ้าได้มาอยู่ตวยกั๋นเมื่อได ก่ เถิงจะฮู้จักตั๋วแต๊ฮ๋องเขา

ของกิ๋นลำ ปั๋นกั๋นกิ๋นคนน่อย กิ๋นคนเดวจั้งแก๊น
เปิ้น ว่า ถ้าเฮากิ๋นหยังลำ ฮื่อเอามาปั๋นกั๋นกิ๋น จะไปกิ๋นคนเดวเน่อ มันจั้งจะแก๊นนาเจ้า ป้ามาได้หันของกิ๋นแปลก ๆ ได้จิมผลไม้แปลก ก่อยากฮื่อลูกหลานได้มาจิมมาลิ้มรสพ่อง จะเยียะจะไดจา

กั๋วล้ำจั้งต๋าย อายล้ำจั้งต้าว
คน หมะเก่าเปิ้นสอนไว้ว่า จะไปกั๋วล้ำ จะไปอายล้ำ แต่ละอ่อนสมัยนี้ หันท่าจะหมะต้องสอนเหียก้า หันกล้าหาญกั๋นแทบทั้งนั้น บางอย่าง บางเตื้อ คนเฒ่าหันแล้วอกสั่นขวัญแขวนแตนว่า เขาหยังมากล้าล้ำ แต่ถ้าฟังกำเปิ้นไว้พ่องก่ จะดีหนะเจ้า เปิ้นว่าไว้แห๋มกำว่า จั้กกิ้มตั้กก่ ฮื่อเจื้อ นี่คนเฒ่าตั้กตึงเตื้อ จะหมะฟังเลยกาเจ้า

สี่สิบลืมหน้า ห้าสิบลืมหลัง

เปิ้น ว่า คนตี้เริ่มมีอายุนักขึ้น ตึงขี้มักจะลืมหน้าลืมหลัง แต่ป้ามันชักจะเกิ๋นเฒ่าตี้เปิ้นว่าไว้ มันเลยลืมตึงหน้าตึงหลัง เอาฮูปลงได้สามฮูป ปอเถิงฮูปตี้สี่ เยียะได ก่ หมะได้ เอ๋ แล้วจะฮื่อป้าเยียะจะไดดีเจ้า

ความฮู้ย่อมเฮียนตันกั๋น ส่วนผหยานั้นเฮียนกั๋นหมะได้

มัน ก่เป๋นหยั่งตี้เปิ้นว่าไว้ ลูกป้อเดวแม่เดวกั๋น เฮียนมาเหมือนกั๋น ยังกึ้ดหยังหมะเหมือนกั๋น เปิ้นว่ามันมีติดตั๋วมาแต่เกิดแล้ว หมะต้องแปลกใจ๋เจ้า อันนั้นคือ ผหยาปั๋ญญา กำกึ้ดกำอ่าน หมะเหมือนกั๋น แล้วเฮียนแบบกั๋นหมะได้ตวยเจ้า

กำหมะมี๋ แป๋งใส่ กำหมะใหญ่ แป๋งเอา

เปิ้น ว่า เรื่องราวหมะมี๋ แต่ก่ แต่งขึ้นเพื่อฮื่อคนเข้าใจ๋ผิด เรื่องราวมีน่อยเดว ก่ เอาไปแต่งฮื่อเรื่องมันนักขึ้น เป๋นก๋านเยียะฮื่อคนอื่นเสียหายเจ้า แต่คนก่ ซอบฟังเหียตวย กับเรื่องราวหยั่งอี้ แม่นก่ เจ้า

ปากเป๋นลม เป๋นป๋มตี้แก้ยาก
กำ อู้คนเฮา แต๊ ๆ แล้วก่ เป๋นก้าลมปาก แต่ถ้าอู้หมะดีออกไปแล้ว เกิดปั๋ญหาขึ้นมา มันแก้ยาก บางครั้งบางเตื้อ เถิงกับเกิดลุกลามเป๋นกรณีพิพาทใหญ่โตก่ เพียงเพราะลมปากต้ะอั้น
คนหมะเก่าเปิ้นเถิงบอกนักบอกหนากับลูกหลานว่า จะอู้อะหยังขอระวัง จะไปฮื่อกระทบกระเทือนคนอื่นเปิ้นเจ้า

หน่วยนัก หนักกิ่ง กำกึ้ดยิ่ง หนักใจ๋

ต้น ไม้ตี้มีหน่วยนักล้ำไป กิ่งมักจะโน้มลงมา บางทีก่ เถิงหัก เหมือนคนตี้มีกำกึ้ดนักล้ำไป ก่ จะมีก้าความหนักใจ๋ เปิ้นเปรียบเทียบฮื่อผ่อตั๋วอย่างต้นไม้ตี้มีหน่วยนักล้ำไปนาเจ้า หมะทำฮื่อเกิดประโยชน์อะหยัง กลับจะทำฮื่อเกิดโทษทีหลังด้วยซ้ำไป

หมูหมะฮื่อหน้า หมาหมะยี่เขี้ยว

เปิ้น เปรียบแม่ญิงเป๋นเหมือนหมูนาเจ้า ถ้าหมะฮื่อหน้าป้อจายแล้ว ตี้ไหนป้อจายจะกล้าเข้ามาหา แต่ยี่เขี้ยวนี่แป๋ว่า ขย่ำก่ ป้าหมะฮู้นาเจ้า

คนเฮาใหญ่แล้ว บ่ ต้องมาสอน จิ้งหีดแมงจอน ไผสอนมันเต้น

เปิ้ นบอกฮื่อคนตี้เป๋นคนใหญ่แล้วแต่ก่ ยังหมะจ้างกึ้ดเยียะหยัง ต้องฮื่อสอนฮื่อบอก ว่าจิ้งหีดแมงจอน ยังหมะหันต้องมีไผสอนฮื่อมันเต้นลอ มันก่ ยังจ้างเต้น

จะหามก่ อาย จะสปายก่ หนัก
เปิ้น อู้ เถิง คนขี้ค้านนาเจ้า จะแบกจะหามก่ จ่มว่าอายเปิ้น ถ้าจะสปายก่ ว่ามันหนัก ตกลงจะหยั่งไดก่ หมะเอาซักลวง เหมือนตี้กำตางภาคกล๋างเปิ้นว่า หนักไม่เอา เบาไม่สู้ หยั่งไดหยั่งอั้นเลยเจ้า

เยียะนาหล้า เสียแฮงควาย มีเมียขวายเป๋นข้าลูก

คน หมะเก่าเปิ้นบอกว่า ไผตี้ลงมือเยียะนาจ๊า จะต้องอิดกับหญ้าตี้ขึ้นฮก เหมือนคนตี้แต่งงานขวาย กว่าลูกจะใหญ่ ก่ ต้องเลี้ยงลูกน่อยอยู่เมิน ฮ้องว่าเป๋นข้าลูก แล้วบางทีก่ หมะตันได้ไจ๊ซักกำ

ฝนจะตก จะไปเจื้อใจ๋ดาว มีลูกสาว จะไปเจื้อใจ๋มัน

กำ หมะเก่าเปิ้นสอนไว้ ว่าเถิงจะหันดาว แต่จะไปเจื้อว่าฝนจะหมะตก เอาแน่หมะได้ มีลูกสาว จะไปเจื้อใจ๋มัน ยิ่งสมัยหมะเด่ว เปิ้นเป๋นคนรุ่นใหม่ คิดใหม่ ป้อแม่หมะมีวันตวยตัน
เปื้อนกิ๋นมาก ล้น หมะท่าจักหา อันเปื้อนจีวา นั้นหายากใบ้ เปิ้นบอกไว้ว่า คนเฮาจะฮู้ว่าไผเป๋นเปื้อนต๋าย ฮื่อผ่อเวลาเฮาเข้าต๋าจ๋น เปื้อนกิ๋นจะหนีหายหมด คนตี้อยู่จ้วยเฮาในเวลาตกตุ๊กได้ยากนั้นแหละ คือ เปื้อนต๋าย แล้วก่ จะหายากยิ่งแล

เมื่อคืนลุกเป๋นควัน เมื่อวันลุกเป๋นเปล๋ว
เปิ้น หมายเถิงคนเจ้าคิดเจ้าแค้น เรื่องแล้วหมะฮู้จักแล้ว หมะว่าเมื่อคืน เมื่อวัน ก่ เอาไปกึ้ดหาวิธีต่าง ๆ นานา กึ้ดจ๋นตั๋วเก่าหมะมีความสุข ตึงเมื่อวันเมื่อคืน หมะดีเยียะนาเจ้า เปิ้นฮ้องว่า ค่ำตั๋วเก่าเจ้า

เข้าหมู่แฮ้ง เป๋นแฮ้ง เข้าหมู่ก๋า เป๋นก๋า
กำ หมะเก่าเปิ้นสอนไว้ เปรียบว่า ก๋านวางตั๋วฮื่อเหมือนเปิ้นในก๋านคบค้าสมาคมกับคนหมู่ใด ก่ จะทำฮื่อได้ฮับก๋านยอมฮับจากเปิ้น หมายเถิงก๋านวางตั๋วหมะฮื่อแผกไปจากคนในสังคม สมาคมนั้น ๆ

กิ๋นฮื่อปอต๊อง หย้องฮื่อปอตั๋ว

กำ หมะเก่ากำนี้ สอนเฮาฮื่อฮู้จักประมาณตั๋ว จะไปเยียะหยังฮื่อเกิ๋นก่ำลังตั๋วเก่า จะตุ๊กใจ๋ปายลูน หมะใจ้หันคนอื่นเปิ้นกิ๋นเปิ้นแต่ง ก่ จะกิ๋นจะแต่งหยั่งเปิ้น แห๋มกำนึ่งเปิ้นว่า หันจ๊างขี้ จะไปขี้หยั่งจ๊าง มีความหมายเหมือนกั๋นเจ้า เฮาต้องฮู้จักประมาณตั๋วเก่า แล้วจะอยู่อย่างสบาย หมะเป๋นหนี้เป๋นข้าเปิ้นเจ้า

ขอนหมะมีเห็ด ไผตึงหมะเข้าใกล้

ขอน ไม้ หมายเถิงต้นไม้ตี้ต๋ายแล้ว ล้มอยู่ มันจั้งมีเห็ดต่าง ๆ งอกออกมา ซึ่งคนเก็บไปกิ๋นได้ กาว่าจะเอาไปขายก่ ได้นับว่าขอนไม้นั้นยังมีก้า ตึงมีคนเข้าไปรุมเซาะเห็ด แต่ต้นไม้บางอย่าง เห็ดหมะขึ้น ก่ จะหมะมีไผเข้าไปยื่อไปไจ เรื่องนี้เปิ้นเปรียบฮื่อฟังว่า คนเฮา ถ้าหมะได้ทำประโยชน์อะหยังเลย ตึงหมะมีไผเข้าใกล้ หมายเถิง คนตี้มีสมบัติ ตึงทรัพย์สมบัติ และคุณสมบัติเจ้า

ไปเมืองใด ก่ ฮื่อเอาไฟเมืองนั้น
เป๋ นกำหมะเก่าตี้สอนฮื่อฮู้จักวางตั๋วฮื่อเหมาะสม ไปบ้านไหนเมืองไหน หันเปิ้นเยียะจะได ก่ฮื่อเยียะฮื่อเหมาะสม ตั้ดกับกำตี่ว่า “เข้าเมืองตาหลิ่ว ให้หลิ่วตาตาม”

ซื้อแปงกิ๋นตึงดูก ซื้อถูกกิ๋นบ่ ดี บ่ ลำ
คน หมะเก่าเปิ้นสอนไว้ ซื้อคัวฮื่อจ้างผ่อ ถ้าของดี ถึงจะแปงไปน่อยก่ จะไปขี้จิ๊ ของดี มีคุณภาพ หมะเหมือนของตี้รากาถูก ถู๊ก ถูก ซื้อมาใจ๊หมะกี้เตื้อก่ เสีย เป๋นเพราะคุณภาพมันหมะดีเจ้า

มดแดงมดดำ ต๋ายเปื้อน้ำอ้อย ละอ่อนน่อยหันก้ากำกิ๋น
เปิ้น ว่าแล้ว ก่ หมะมีไผเจื้อ ปากั๋นเตวเข้าใส่ จ๋นต๋ายไปนักต่อนัก ก่ หมะใจ้เป๋นเพราะของตี้เปิ้นเอามาล่อกา อันนี้เป๋นของธรรมดา ธรรมชาติ มันอดหมะได้เจ้า เถิงไผจะเตื๋อนก่ ตึงหมะฟัง ขนาดหันตั๋วอย่างมาแล้วหมะใจ้น่อย ต้องป่อยฮื่อได้บทเฮียนด้วยตั๋วเอง ซึ่งบางเตื้อกว่าจะฮู้ก่ จ๊าไปเหียแล้ว

บ่ ดีอ่อยข้าวปั๋นผี บ่ ดีเอาลูกเศรษฐีมาเลี้ยง
คนหมะเก่าเปิ้นเตื๋อนไว้ จะไปอ่อยข้าวปั๋นผี ต๊ะไดมันตึงหมะปอ กับไปเอาลูกเศรษฐีมาเลี้ยง มีต๊ะใด ก่ หมะปอฮื่อเปิ้นใจ๊ เจ้า

จ้าติว่าน้ำ บ่ หล้างเขียมปล๋า จ้าติว่านา บ่ หลอนไร้ข้าว
อัน นี้เหมือนกับกำตี้ว่า ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว เปิ้นอู้เถิงคนตี้หมั่นเพียร หมะว่า หันหยังก่ เอามาเยียะฮื่อเป๋นเงินเป๋นทองเหียเสี้ยง หมะยอมงอมืองอตี๋น คนจะอี้เถิงจะอยู่ได้ในโลกตี้มีก้าก๋านแก่งแย่งแข่งดีเจ้า

ตี๋หัวฟาก สนั่นหัวฝา
กำ อู้หมะเก่า ตี้ป้าเอามาบอกมาเล่า เจตนาก่หมะอยากฮื่อกำอู้ดีดี ถูกลืม ป้าฮู้เสิกเสียดายเจ้า ก่ เลยทะยอยเอามาลงไว้ฮื่อหมู่เฮาได้อ่าน ได้ฮู้หันข้อคิดดีดี ตี้คนหมะเก่าเปิ้นอู้ไว้ แต่หมะได้ตั้งใจ๋จะว่าฮื่อไผเจ้า นอกเสียจากคนไดอ่านแล้ว โดนใจ๋ เข้า ก่ เป๋นเรื่องตี้ควรจะต้องสดุดกึ้ดพ่อง กากึ้ดว่า ป้าว่าฮื่อคนนี้ แต่คนนั้นกึ้ดว่า ป้าว่าฮื่อ เหมือนกำว่า ตี๋หัวฟากตังเพ้ ก่ ไปสนั่นหัวฝาตังปู๊น ป้าก่ ขอสูมาเหียเต๊อะเจ้า ป้าหวังดีแต๊ ๆ นาเจ้า

อย่าอวดสูงกว่าป้อ แม่ อย่าอวดแก่กว่าอาจ๋าน
กำ หมะ เก่าเปิ้นสอน คนรุ่นใหม่ว่า หมะดีอวดเก่ง อวดตั๋ว จะไปลืมว่า ป้อแม่ครูอาจ๋านเปิ้นเกิดก่อนเฮา แล้วเปิ้นก่ ฮักเฮา มีความหวังดีกับเฮา เปิ้นมีประสบก๋านนักกว่าเฮา จะได จะได ก่ ฟังเปิ้นพ่องเน่อ คนหมะเก่า จะเยียะหยัง ถ้าได้ยินเสียงจั้กกิ้มตั๊ก เปิ้นยังฟังเจ้า

ไค่ขี้ล่นหาขอน ไค่นอนล่นหาสาด
เปิ้น ว่า ฮื่อคนตี้หมะฮู้จักเกียมงานไว้ล่วงหน้า ท่าปอจ๋นฮู้เสิกเจ็บต๊อง เถิงจะล่นเซาะเวท ไค่หลับแล้วก่ ยังหมะฮู้จะหลับจะนอนตี้ไหน เป๋นคนตี้เยียะก๋านเยียะงานอย่างหมะมีแผน มันจะหมะตันก๋านเจ้า

ดักเมื่อกิ๋นข้าว เป๋นเจ้าเมื่อเข้านอน
เปิ้น สอนฮื่อฮู้จักว่า สิ่งใดควรเยียะ ฮื่อถูกต๋ามตี้ควร เวลากิ๋นข้าวจะไปปากนัก จั้งจะแก๊น เถิงเวลานอน ก่ หมะควรตี้จะเมาก้าอู้กั๋น เดวจะหมะได้พักผ่อน คนหมะเก่านี่เปิ้นหยังจ้างเก็บมาสั่งมาสอน ถี่ถ้วนไปเหียกู้เรื่องน้อะเจ้า

คนหนุ่มฮื่อเอาเก๊า คนเฒ่าฮื่อเอาป๋าย
ความ หมายก่ คือว่า ก๋านทำอะหยังก่ จ้าง ฮื่อเลือกคนตี้เหมาะกับงาน เถิงจะสำเร็จด้วยดี คนมีแฮงนัก ก่ เยียะก๋านหนักกว่าคนมีแฮงน่อย

หวังกิ๋นน้ำห้วยหน้า น้ำฟ้าหมะไหลลงฮอม

จะ ไปหมายน้ำบ่อหน้า เปิ้นสอนหมะฮื่อหวังในสิ่งตี้ยังมาหมะเถิงเตื้อ เยียะสิ่งตี้ดีตี้สุดในวันนี้ก่อน วันหน้าอาจจะได้มาแห๋ม ก่ เป๋นผลพลอยได้

ปากว่าหมะดาย ใจ๊ก๋านหมะได้

กำ หมะเก่ากำนี้ ก่ คงจะตั้ดกับกำว่า ดีแต่พูดแล้วไม่ทำ คือไปตังใดก่ ดีก้าอู้เก่ง อะหยังก่ ฮู้ไปเหียเสี้ยง แต่เอาเข้าแต๊ เยียะหยังหมะจ้างซักอย่าง

อย่าเก็บกำเบา อย่าเอากำง่าย

เปิ้น สอน หมะฮื่อหูเบา ได้ยินได้ฟังไผมาเล่าอะหยัง จะไปฟั่งเจื้อง่าย ๆ ต้องผ่อฮื่อถี่ ๆ ก่อนเจ้า ถ้าเป๋นคนหูเบา บางเตื้อเรื่องหมะเป๋นเรื่องก่ เยียะฮื่อคนเปิ้นผิดใจ๋กั๋นได้เจ้า แล้วเฮาก่ จะเสียใจ๋ปายลูน

หมะตันนั่ง ฟั่งเหยียดแข้ง
เปิ้น หมายเถิงคนตี้ซอบคุยโม้ โอ้อวด ก๋านงานยังหมะตันได้เยียะก่ ฟั่งอู้อวดเหียก่อน หมะแน่ว่า จะปักกะดิกปิกกะวำ หมะเป๋นท่า รอฮื่องานสำเร็จแล้วก้อยอู้ก่ จะงาม

พระจั๋นทร์อยู่ฟ้า เป๋นเหยื่อราหู
เปิ้น ว่า พระจั๋นทร์อยู่ฟ้า เป๋นเหยื่อราหู ปล๋าเหยี่ยนอยู่ฮู ยังฮู้ถูกส้อม มันก่ แต๊ฮ๋องเปิ้นแห๋มเมาะ คนเฮา ถ้าเป๋นก๋รรมเป๋นเวรกั๋นมา มันตึงตวยมาหาจ๋นได้ หมะว่าจะอยู่ตี้ไหน

แม่น้ำได้หนตาง ผีสางได้กำปาก
ธรรมดา น้ำย่อมไหลจากตี้สูงลงไปหาตี้ต่ำ ยังหมะเกยมีน้ำตี้ไหลจากต่ำไปหาสูง เปิ้นเปรียบเหมือนคนตี้ซอบอู้หมะดี หมะว่าเรื่องหยัง เป๋นกำอู้ตี้เหมือนกับผีสอนอู้ มันจะเป๋นโต้ดฮื่อกับคนตี้อู้เจ้า

ควันไฟไผห่อหมะกุ้ม
เปิ้น เปรียบสิ่งตี้เฮาได้เยียะลงไปแล้วว่า เหมือนควันไฟอี้น่ะเจ้า จะเอาอะหยังไปไล่ห่อควันไฟได้กุ้มตี้ไหน เหมือนกำตี้ว่า ความลับหมะมีในโลก

ฟั่งได้หมะดีเอา เผาไหม้หมะดีกิ๋น

เปิ้นเตื๋อนสติ หมะฮื่อฮีบฮ้อนเกิ๋นไป ก๋านตี้กะลังเยียะมันจะหมะได้ดี เหมือนปิ้งปล๋าไหม้ มันก่ หมะดีกิ๋นน้อะเจ้า

กำปากเหมือนผีสอน ตี้นอนเหมือนโหม้งกระต่าย
เปิ้น เปรียบเถิงคนตี้ดีก้าอู้ อู้เก่งเหมือนผีสอน แต่เอาแต๊แล้ว เยียะหยังหมะจ้าง ขนาดตี้นอนตั๋วเก่าก่ ยังละไว้เหมือนโหม้งกระต่าย

แล่งใหญ่แล่งง่าว แล่งยาวแล่งเซอะ
เปิ้น เปรียบคนตี้หมะมีกำกึ้ด อ่องออน่อย ว่า กึ้ดหยังเยียะหยัง ก่ หมะถูก หมะถิ้มกับเปิ้น ไปลวงไซลวงซ่อนปู๊น หมะว่าจะอายุนักต้ะไดก่ จ้าง

ใจ๋ใสเป๋นบุญ ใจ๋ขุ่นเป๋นบาป
เปิ้น ว่า คนเฮาตี้มีจิตใจ๋ใสสะอาด กึ้ดก้ากำดี มุ่งหวังฮื่อคนอื่นเป๋นสุข จิตใจ๋ตั๋วเก่าย่อมมีความสุขตวย แต่ถ้ากึ้ดฮ้ายฮื่อคนอื่นอยู่เล่ย ๆ ตั๋วเก่าก่ ฮ้อนเจ้า นั่งไหนนอนไหน ก่ หมะเป๋นต๋าสุข

ซื้อควายยามนา ซื้อผ้ายามหนาว
เปิ้น สอนฮื่อฮู้จักวางแผนก๋านไว้ก่อน หมะอั้นจะได้ของแปงแล้วหมะถูกใจ๋ตวยเจ้า ควายยามเยียะนา ไผ ๆ ก่ ล่นเซาะซื้อ ป้อก๊าก่ ดูต้างตั้งรากาสูง เหมือนกั๋น ถ้าอากาศหนาวขึ้นมาเมื่อใด ก่ ล่นเซาะซื้อเสื้อหนาว มันก่ แปงก่าเจ้า

ไม้ต้นเดว หมะเป๋นก๋อ ป๋อต้นเดวหมะเป๋นเหล่า
เปิ้น เปรียบว่า คนเฮาหมะสามารถอยู่คนเดวได้ และก่ หมะสามารถเยียะก๋านใหญ่ได้ด้วยตั๋วคนเดว เฮาต้องฮ่วมแฮงฮ่วมใจ๋กั๋น กิจก๋านต่าง ๆ จุ่งจะเป๋นเรื่องขึ้นมาได้ ไม้ต้นเดวเปิ้นหมะฮ้องว่า กอ ต้นป๋อต้นเดวมันตึงหมะเป๋นป่า เจ้า

ใบบัวปกจ๊าง ต๊างนาซ่อนหอย
คน หมะเก่าเปิ้นเปรียบฮื่อฟังว่า คนเฮาเยียะหยังไว้ตี้ใด จะดีจะชั่วก่ ต๋าม มันตึงมีคนฮู้จ๋นได้ เหมือนกำว่า ความลับหมะมี๋ในโลกเจ้า ใบบัวน่อย ๆ จะไปปกตั๋วจ๊างใหญ่ ๆ ได้กุ้มจะไดเจ้า

แมวขึ้นค่วน หมะม่วนใจ๋หนู
แมว กับหนู เป๋นของแป๊กั๋น เปิ้นเปรียบฮื่อฟังว่า คนเฒ่ากับละอ่อน กาว่าหัวหน้ากับลูกน้อง เข้าใก้กั๋นละจะเยียะฮื่อฝ่ายนึ่งอึดอัด หมะม่วนใจ๋ ต้องแป๋งตั๋วลีบ เถิงแม้ว่า จะหมะได้ไล่ยับจับผิด เหมือนแมวกับหนูก่ต๋ามเต๊อะ

ไค่ฮู้ฮื่อถาม ไค่งามฮื่อแต้ม
เปิ้น สอนว่า ถ้าเฮาหมะเข้าใจ๋อะหยัง จะไปดักไว้ ฮื่อถามไถ่ จะเกิดความฮู้ขึ้นกับตั๋ว เหมือนแม่ญิง ถ้าไค่งามนักขึ้นก่ ต้องย่องต้องแต้ม แต่สมัยหมะเด่ว ป้อจายก่ ซอบย่องซอบแต่งเหมือนกั๋นเจ้า

แก่เพราะกิ๋นข้าว เฒ่าเพราะเกิดเมิน
กำ นี้เปิ้นหมายเถิงคนตี้หมะได้ทำประโยชน์ฮื่อไผ แม้แต่กับตั๋วเก่า อยู่ไปวัน ๆ เป๋นคนไร้ก้า เปิ้นฮ้องคนแบบนี้ว่า แก่เพราะกิ๋นข้าว เฒ่าเพราะเกิดมาเมินแล้วหมะดาย

ทำความเข้าใจเกี่ยวกับเว็ปไซต์ www.kasetsomboon.org
ข้อตกลงก่อนชมเว็ปไซต์
บทความบันทึกการเดินทางของเว็ปมาสเตอร์ นายตัวดี ท.ทิวเทือกเขา
คลิ๊กอ่านได้เลยครับ มีทั้งหมดตอนนี้ 14 ตอน
  ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
1. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 1 11. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 11
2. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 2 12. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 12
3. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 3 13. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 13
4. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 4 14. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 14
5. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 5 15. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
6. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 6 16. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
7. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 7 17. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
8. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 8 18. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
9. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 9 19. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
10. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 10 20. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
21. นิยายรักน้ำเน่า เรื่องล่าสุด
22. บันทึกรักน่าอ่าน
23. รักเดียวใจเดียว
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความของผม นายตัวดี ท.ทิวเทือกเขา
ท่านสามารถติดตามอ่านเรื่องราวความเป็นมาของการสร้างอ่างเก็บน้ำญวนได้ โดยคลิ๊กที่หัวข้อได้ครับ
ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
  1. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 1 4. ความเป็นมาของโครงการอ่างเก็บน้ำญวน 1
บทนำ
2. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 2 5. ความเป็นมาของโครงการอ่างเก็บน้ำญวน 2 ตอนที่ 2
3. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 3 6. เสียงน้อยๆที่คอยติดตามอ่างเก็บน้ำญวน จากผู้เขียน
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความ ท่านสามารถร่วมเสนอแนวคิดได้ตลอดเวลานะครับ
ท่านสามารถติดตามอ่านเรื่องราวความเป็นมาของดอยผาขาม (ดอยผาข่าม) โดยคลิ๊กอ่านที่นี่ได้ครับ
ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
1. ดอยผาขามตำนานสอนใจ ตอนที่ 1 7. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 1
2. ดอยผาขามตำนานสอนใจ ตอนที่ 2 8. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 2
3. ตำนานพระสนธนมโนราห์ ตำนาน 9. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 3
4. ตำนานนกหัสดิลงค์ ตำนาน 10. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 4
5. ยอดวิวดอยผาขาม ภาพประกอบ 11. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 5
6. ถ้ำน้ำดั้น บ้านห้วยปุ้ม บทความภาพ 12. บ้านปางถ้ำ – ถ้ำผาแดง – ถ้ำน้ำลอด ภาพ
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความ ท่านสามารถร่วมเสนอแนวคิดได้ตลอดเวลานะครับ
 ท่านสามารถคลิ๊กอ่านเรื่องราวต่างๆได้ในแต่ละหัวข้อเลยครับ

ที่ ขื่อเรื่อง ที่ ชื่อเรื่อง ที่ ชื่อเรื่อง
1. ภาพเก่าเล่าเชียงคำ 26. ตำนานดอยผาขาม 1 51. ในหลวงเสด็จเชียงคำ
2. วัดพระนั่งดิน เชียงคำ 27. ตำนานดอยผาขาม 2 52. นายอำเภอคนแรกของเชียงคำ
3. ตำนานพระเจ้านั่งดิน 28. ตำนานดอยผาขาม 3 53. พระยาดัสกรปลาส
4. วัดเวียงพระแก้ว 29. ตำนานดอยผาขาม 4 54. ที่ว่าการอำเภอเชียงคำ
5. พญาคำฟูกับเชียงคำ 30. ตำนานดอยผาขาม 5 55. บ้านพี่เมืองน้อง น้ำตกภูซาง
6. ตำนานตุ๊เจ้าคอขาด 31. ตำนานดอยผาขาม 6 56. รวมข้อมูลหมู่บ้านต่างๆในเชียงคำ
7. ตำนานเมืองคุ้ม 32. ตำนานดอยผาขาม 7 57.  พระเจ้าไชยเชษฐาธิราช
8. ตำนานดงเปื๋อยเปียง 33. ตำนานดอยผาขาม 8 58.
9. ตำนานดงป่าแดง 34. ตำนานดอยผาขาม 9 59.
10. ตำนานกู่ผาแดง 35. พิธีกรรมล้านนาบ้านเฮา 60.
11. ตำนานขุนหาญดงโก้ง 36. แนวกำแพงโบราณเชียงคำ 61.
12. ตำนานทุ่งทัพ 37. ภาพในตลาดเชียงคำปัจจุบัน 62.
13. ตำนานดอยปู่ง่าว 38. ภาพบรรยากาศมุมสูงของเชียงคำ 63.
14. ตำนานเจ้าหมวกคำ 39. สาวงามไทลื้อ 64.
15. ตำนานพระธาตุดอยคำ 40. ภาพวิวยอดดอยผาขาม 65.
16. ปริศนาธรรมพระนั่งดิน 41. อนุสรณ์ผู้เสียสละเชียงคำ 66.
17. พระเจ้าแสนแซ่ 42. ภาพงานอนุสรณ์ ปี 2557 67.
18. สล่าปั้นพระงามเจียงคำ 43. สถานีวิทยุปวงผญา 68.
19. สุริวงศ์ องค์สุดท้ายเจียงคำ 44. โรงหนังประสพสุขรามา 69.
20. ปี่ขับลื้อ..โดยนพดล 45. สืบชะตาแม่น้ำญวน 70.
21. ผางลาง 46. ศูนย์หัตถกรรมผ้าไทลื้อ ทุ่งมอก 71.
22. วัดร้องเก่า ต.ร่มเย็น 47. พาเที่ยวบ้านฮวกชายแดนไทยลาว 72.
23. บ้านปี้ ต.เวียง อ.เชียงคำ 48. นางพญาเสื้อโคร่งบ้านเรา 73.
24. งานไทยลื้อเจียงคำ แข่งขันไก่ตั้ง 49. ธรรมชาติเชียงคำบ้านเฮา 74.
25. เสน่ห์บ้านเฮาธรรมชาติโอบล้อม 50. แอ่วทุ่งทานตะวัน ป่าซาง 75.
รวมภาพต่างๆ (1)
รวมรูปภาพต่างๆ (3)
รวมภาพต่างๆ (5)