Get Adobe Flash player

โดย…กิฎากรส์ถึงเวลาสอนเด็กทำนา กรมการข้าว ปั้น “ชาวนามืออาชีพ”

ไม่ต้องสังเกตก็เห็นได้ชัด ว่าภาคเกษตรกรรมเมืองไทยในปัจจุบันมีแต่คนสูงวัย…!!

ที่ทำๆ กันอยู่ก็มีแต่รุ่นพ่อรุ่นแม่รุ่นลุง…ป้าปู่ย่าตายาย น้อยรายนักที่จะมีรุ่นลูกรุ่นหลานวัยกระเตาะ หรือเป็นคนหนุ่มสาวมาช่วย สาเหตุมาจากหลายปัจจัยที่ใครๆ ก็คงทราบดี

งานหนัก เงินน้อย ตรากตรำ ลำบาก แถมยังต้องตากแดดตัวดำ จนผิวเกรียม เพียงแค่นี้คนหนุ่มสาวก็นึกหวั่น เข้ากรุงไปขายแรงงานเสียยังดีกว่า

โดยเฉพาะ “ชาวนา” ซึ่ง คุณวิทยา ฉายสุวรรณ รองอธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยว่า เป็นกลุ่มเกษตรกรที่มีอายุมากที่สุด โดยเฉลี่ยอยู่ที่ 50-60 ปี…ดูซิดู อยู่ในวัยใกล้เกษียณกันทั้งนั้น!

คนแก่มักประสบการณ์สูง แต่สิ่งที่น่าเป็นห่วงก็คือ อีกไม่นานเกษตรกรอาวุโสของประเทศก็จะค่อยๆ หมดไป แล้วอนาคตภาคเกษตรกรรมของไทยที่ได้ชื่อว่าเป็นผู้ส่งออกข้าวรายใหญ่ของโลกจะ เป็นเช่นไร ??

“แรงงานในภาคการผลิตข้าวมีปริมาณที่น้อยมาก และกำลังจะเป็นปัญหามากขึ้นในอนาคต ซึ่งอาจก่อให้เกิดผลกระทบกับเศรษฐกิจโดยรวมของประเทศ ไม่เพียงผลผลิตในพื้นที่ชุมชนที่ลดลงเท่านั้น หากแต่การขาดแคลนชาวนาไทยในหลายพื้นที่ของประเทศยังส่งผลถึงภาพรวมต่อการส่ง ออกที่ไทยครองตลาดเป็นอันดับหนึ่งของโลก ตลอดจนวิถีความเป็นอยู่แบบเศรษฐกิจพอเพียงที่ต้องอาศัยการพึ่งพาตนเองเพื่อ ความอยู่รอดในภาวการณ์แข่งขันของยุคเศรษฐกิจการค้าในปัจจุบัน”

รองอธิบดีกรมการข้าวกล่าวต่อว่า คณะกรรมการนโยบายข้าวแห่งชาติ (กขช.) ซึ่งมี พล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์ นายกรัฐมนตรีเป็นประธาน จึงมอบหมายให้กรมการข้าวดำเนินการจัดทำแผนเพื่อดึงแรงงานวัยทำงานในภาค อุตสาหกรรมหรือคนรุ่นใหม่เพื่อกลับเข้ามาพัฒนาผืนนาของประเทศ ซึ่งหนึ่งในโครงการที่กรมการข้าวได้เข้าไปมีส่วนร่วมกับชุมชนและหน่วยงาน ทั้งภาครัฐและเอกชนเพื่อลดปัญหาดังกล่าวก็คือ การปลูกจิตสำนึกให้กับเยาวชนคนรุ่นใหม่ให้มีความรู้และประสบการณ์ เพิ่มพูนทักษะความชำนาญในการทำนา ซึ่งจะเป็นพื้นฐานในการประกอบอาชีพเกษตร

ดัง เช่น โครงการฝึกปฏิบัติการทำนาแผนใหม่ของกลุ่มยุวชนเกษตรกรในโรงเรียนวัดแหลมพระ ธาตุ ในตำบลนครป่าหมาก อำเภอบางกระทุ่ม จังหวัดพิษณุโลก ซึ่งเป็นจังหวัดที่มีศักยภาพในการผลิตข้าว สร้างรายได้สู่จังหวัดถึง 7,500 ล้านบาท ต่อปี

“ขณะนี้ลูกหลานชาวนาเข้าสู่ภาคอุตสาหกรรมมาก จึงทำให้ขาดแคลนแรงงานและขาดแคลนเกษตรกรที่จะเข้ามาสืบทอด เราจึงควรต้องเริ่มที่จะสร้างลูกหลานเกษตรกรเป็นยุวเกษตร ตั้งแต่ช่วงที่เขายังเล็กๆ เพื่อให้มีความรักในอาชีพการทำนา ให้เขารู้สึกภาคภูมิใจว่าข้าวหรือชาวนา คืออาหารและผู้สร้างอาหารของประเทศของโลก เรามีศักดิ์ศรี เป็นกระดูกสันหลังของประเทศ ตามที่สมเด็จพระนางเจ้าฯ มีพระราชเสาวนีย์ว่า ทำอย่างไรที่จะให้ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว เพราะพื้นที่นาร้างในประเทศยังมีอีกมาก ขาดแคลนเกษตรกรเข้าไปดูแล” คุณวิทยา กล่าว

แผนการปฏิบัติงานตามโครงการ เด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาจะได้เรียนรู้ถึงขั้นตอนการทำนา ผ่านการฝึกสอนของคณะอาจารย์และผู้ปกครอง เริ่มตั้งแต่การสาธิตหว่านเพาะต้นกล้าข้าว เตรียมแปลงเพาะปลูก มีการทดสอบความรู้เรื่องข้าวก่อนและหลังการเรียนรู้ รวมถึงการสำรวจและวิเคราะห์ระบบนิเวศในแปลงนา กายวิภาคของต้นข้าวในระยะต่างๆ เพื่อให้เด็กๆ ได้เรียนรู้ถึงวงจรชีวิตและห่วงโซ่อาหาร โดยดำเนินการแบบกิจกรรมกลุ่มสัมพันธ์ ทั้งยังสอดแทรกความรู้เรื่องบทบาทของศัตรูธรรมชาติ การควบคุม ป้องกันกำจัดศัตรูข้าวโดยผสมผสาน ตลอดจนถึงการเก็บเกี่ยวข้าว

ใน ครั้งที่ร่วมดูเด็กๆ ฝึกปักดำต้นกล้าลงบนผืนนานั้น พบว่าพวกเขาล้วนเป็นลูกหลานเกษตรกร แต่น้อยรายนักที่ชีวิตประจำวันจะได้ลุยโคลนกับครอบครัว ดังเช่น ด.ญ.ยุพารัตน์ หาญชาวนา วัย 10 ปี นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เล่าว่า ทางบ้านทำนาเป็นหลัก แต่เคยช่วยพ่อแม่เพียงเล็กน้อยเท่านั้น แต่ละวันจะเล่นกับเพื่อนๆ ในหมู่บ้าน และได้รับการสั่งสอนจากผู้ปกครองให้ตั้งใจเรียนมากกว่า

ตอนลงแปลงปัก ต้นกล้า เด็กๆ สามารถทำได้ดี เพราะรู้ว่าวิธีจับต้นกล้าและเทคนิคการปักดำที่สามารถทำได้ตามวัย แถมยังดูสนุกสนานไปกับการลุยโคลน

แต่การปลูกฝังยุวชนเกษตรผ่านสถาน ศึกษานี้ เป็นเพียงปลูกพื้นฐานด้านความคิดและเสริมสร้างเทคนิคเบื้องต้นเท่านั้น แผนสำคัญของกรมการข้าวตามยุทธศาสตร์ยังมีเป้าหมายให้เกษตรกรชาวนามีรายได้ และความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น โดยมุ่งสร้าง “ชาวนามืออาชีพ” สร้างชาวนาให้เป็นผู้ที่มีความรู้ความสามารถ (Smart Farmer) ซึ่งจะสามารถเพิ่มผลผลิตข้าวมากกว่าเดิม 20% นำมาสู่รายได้ที่เพิ่มขึ้น โดยประสานการทำงานกับเครือข่ายศูนย์ข้าวชุมชนที่มีอยู่ทั่วประเทศกว่า 7,000 แห่ง ขณะนี้มีชาวนาชั้นนำที่ทำงานในโครงการประมาณ 300-400 คนแล้ว และจะเพิ่มเป็น 2,000-3,000 คน ภายในปี 2555 ตามแผนโครงการ โดยเน้นในเขตพื้นที่การผลิตข้าวเพื่อการส่งออก ในพื้นที่ทุ่งกุลาร้องไห้ 5 จังหวัด และในเขตพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาที่มีการผลิตข้าวขาวเพื่อการส่งออก 22 จังหวัด กลุ่มคนเหล่านี้จะเป็นแกนหลักในการถ่ายทอดเทคนิคสู่ชาวนารุ่นต่อไป และพัฒนาชาวนากลุ่มเดิมในชุมชนอย่างใกล้ชิด

“การติวเข้มเรื่องของ วิชาการเทคนิคจะสร้างชาวนามืออาชีพที่มีคุณภาพ ที่ได้การรับรอง GAP ข้าว มีตัว Q ร่วมกับโรงสี ผู้ส่งออก สามารถตรวจสอบแหล่งที่มาและกระบวนการผลิตได้ ซึ่งจะทำให้ข้าวคุณภาพเหล่านี้เข้าสู่ตลาดระดับบน มีทั้งข้าวอินทรีย์ ข้าวขาวและข้าวหอมมะลิ ซึ่งจะทำให้ช่วยยกระดับชีวิตชาวนาให้ดีขึ้น”

“ส่วนในภาพรวมไทยยังส่งออกได้ดีกว่าประเทศเวียดนาม ที่นั่นเน้นคุณภาพต่ำ การรักษาไว้ซึ่งผู้ผลิตข้าวอันดับ 1 ของโลก สิ่งที่เราต้องทำคือการเตรียมตัวที่ดีตั้งแต่การเริ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว โดยอาศัยวิธีการกระจายข้าวพันธุ์ดีผ่านศูนย์ข้าวชุมชน และพัฒนาเกษตรกรชาวนามืออาชีพ จึงจะทำให้ผลผลิตสูงขึ้น เมื่อผลผลิตสูงขึ้นเราก็จะสามารถแบ่งเกรดตลาดข้าวได้เพิ่ม แต่เราอย่ามองแต่เรื่องการส่งออก ให้เน้นการแปรรูป ส่งเสริมในการหันมาบริโภคข้าว และหันมาสร้างผลิตภัณฑ์จากแป้งข้าวเจ้าของเรา ในญี่ปุ่นเข้ามาตั้งโรงงานแปรรูปจากแป้งข้าวเจ้าของเรา เราอาจจะต้องเข้ามาให้ความใส่ใจกับจุดนี้ด้วย” คุณวิทยา กล่าวเสริม

นอกจากนี้ คุณทรรศนะ ลาภรวย รองโฆษกกรมการข้าวยังเปิดเผยว่า ตามแผนยุทธศาสตร์ของ กขช. ยังจะจัดให้มี “สวัสดิการชาวนา” ให้กับชาวนาที่มีอายุ 60-65 ปีขึ้นไป (อยู่ในระหว่างพิจารณา) โดยตั้งกองทุนบำเหน็จบำนาญสำหรับชาวนาวัยหลังเกษียณเพื่อสร้างความมั่นคงใน อาชีพ พร้อมจัดตั้งกองทุนจัดหาปัจจัยการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี ราคาถูกแก่เกษตรกรผ่านร้านค้าทั่วประเทศ หรือเป็นร้านค้าสวัสดิการสำหรับชาวนาทุกจังหวัด จำหน่ายเครื่องอุปโภค บริโภคและมีเงินปันผล ในลักษณะรูปแบบสหกรณ์ ตลอดจนการสนับสนุนด้านสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำร่วมกับสถาบันการเงิน และโครงการสนับสนุนทุนบุตรหลานชาวนาเพื่อสร้างทัศนคติต่ออาชีพชาวนาว่ามี เกียรติมีศักดิ์ศรี และมีแรงจูงใจรับช่วงประกอบอาชีพ รวมถึงการดูแลเรื่องวัฒนธรรมไทยพื้นบ้านและประเพณีด้านข้าวด้วย

อย่าง ไรก็ตาม หากทุกวันนี้ทัศนคติของเกษตรกรคนทำนาเองยังมีความคิดว่า “ที่ทำนาเพราะไม่รู้จะไปทำอะไร” และบอกลูกหลานอยู่เสมอว่า “ให้เรียนสูงๆ จบมาจะได้ไม่ลำบากเหมือนพ่อแม่” เห็นทีการสร้างชาวนารุ่นใหม่ คงลำบากน่าดู!!

ทำความเข้าใจเกี่ยวกับเว็ปไซต์ www.kasetsomboon.org
ข้อตกลงก่อนชมเว็ปไซต์
บทความบันทึกการเดินทางของเว็ปมาสเตอร์ นายตัวดี ท.ทิวเทือกเขา
คลิ๊กอ่านได้เลยครับ มีทั้งหมดตอนนี้ 14 ตอน
  ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
1. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 1 11. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 11
2. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 2 12. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 12
3. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 3 13. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 13
4. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 4 14. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 14
5. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 5 15. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
6. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 6 16. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
7. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 7 17. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
8. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 8 18. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
9. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 9 19. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
10. บันทึกการเดินทางของ นายตัวดี ตอนที่ 10 20. ภาพบันทึกการเดินทางของ นายตัวดี Face Book
21. นิยายรักน้ำเน่า เรื่องล่าสุด
22. บันทึกรักน่าอ่าน
23. รักเดียวใจเดียว
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความของผม นายตัวดี ท.ทิวเทือกเขา
ท่านสามารถติดตามอ่านเรื่องราวความเป็นมาของการสร้างอ่างเก็บน้ำญวนได้ โดยคลิ๊กที่หัวข้อได้ครับ
ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
  1. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 1 4. ความเป็นมาของโครงการอ่างเก็บน้ำญวน 1
บทนำ
2. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 2 5. ความเป็นมาของโครงการอ่างเก็บน้ำญวน 2 ตอนที่ 2
3. กว่าจะมาเป็นแม่น้ำญวน ตอนที่ 3 6. เสียงน้อยๆที่คอยติดตามอ่างเก็บน้ำญวน จากผู้เขียน
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความ ท่านสามารถร่วมเสนอแนวคิดได้ตลอดเวลานะครับ
ท่านสามารถติดตามอ่านเรื่องราวความเป็นมาของดอยผาขาม (ดอยผาข่าม) โดยคลิ๊กอ่านที่นี่ได้ครับ
ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่ ที่ ชื่อเรื่อง ตอนที่
1. ดอยผาขามตำนานสอนใจ ตอนที่ 1 7. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 1
2. ดอยผาขามตำนานสอนใจ ตอนที่ 2 8. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 2
3. ตำนานพระสนธนมโนราห์ ตำนาน 9. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 3
4. ตำนานนกหัสดิลงค์ ตำนาน 10. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 4
5. ยอดวิวดอยผาขาม ภาพประกอบ 11. เบื้องหลังความงดงามดอยผาขาม ตอนที่ 5
6. ถ้ำน้ำดั้น บ้านห้วยปุ้ม บทความภาพ 12. บ้านปางถ้ำ – ถ้ำผาแดง – ถ้ำน้ำลอด ภาพ
ขอบคุณนะครับ ที่ติดตามอ่านบทความ ท่านสามารถร่วมเสนอแนวคิดได้ตลอดเวลานะครับ
 ท่านสามารถคลิ๊กอ่านเรื่องราวต่างๆได้ในแต่ละหัวข้อเลยครับ

ที่ ขื่อเรื่อง ที่ ชื่อเรื่อง ที่ ชื่อเรื่อง
1. ภาพเก่าเล่าเชียงคำ 26. ตำนานดอยผาขาม 1 51. ในหลวงเสด็จเชียงคำ
2. วัดพระนั่งดิน เชียงคำ 27. ตำนานดอยผาขาม 2 52. นายอำเภอคนแรกของเชียงคำ
3. ตำนานพระเจ้านั่งดิน 28. ตำนานดอยผาขาม 3 53. พระยาดัสกรปลาส
4. วัดเวียงพระแก้ว 29. ตำนานดอยผาขาม 4 54. ที่ว่าการอำเภอเชียงคำ
5. พญาคำฟูกับเชียงคำ 30. ตำนานดอยผาขาม 5 55. บ้านพี่เมืองน้อง น้ำตกภูซาง
6. ตำนานตุ๊เจ้าคอขาด 31. ตำนานดอยผาขาม 6 56. รวมข้อมูลหมู่บ้านต่างๆในเชียงคำ
7. ตำนานเมืองคุ้ม 32. ตำนานดอยผาขาม 7 57.  พระเจ้าไชยเชษฐาธิราช
8. ตำนานดงเปื๋อยเปียง 33. ตำนานดอยผาขาม 8 58.
9. ตำนานดงป่าแดง 34. ตำนานดอยผาขาม 9 59.
10. ตำนานกู่ผาแดง 35. พิธีกรรมล้านนาบ้านเฮา 60.
11. ตำนานขุนหาญดงโก้ง 36. แนวกำแพงโบราณเชียงคำ 61.
12. ตำนานทุ่งทัพ 37. ภาพในตลาดเชียงคำปัจจุบัน 62.
13. ตำนานดอยปู่ง่าว 38. ภาพบรรยากาศมุมสูงของเชียงคำ 63.
14. ตำนานเจ้าหมวกคำ 39. สาวงามไทลื้อ 64.
15. ตำนานพระธาตุดอยคำ 40. ภาพวิวยอดดอยผาขาม 65.
16. ปริศนาธรรมพระนั่งดิน 41. อนุสรณ์ผู้เสียสละเชียงคำ 66.
17. พระเจ้าแสนแซ่ 42. ภาพงานอนุสรณ์ ปี 2557 67.
18. สล่าปั้นพระงามเจียงคำ 43. สถานีวิทยุปวงผญา 68.
19. สุริวงศ์ องค์สุดท้ายเจียงคำ 44. โรงหนังประสพสุขรามา 69.
20. ปี่ขับลื้อ..โดยนพดล 45. สืบชะตาแม่น้ำญวน 70.
21. ผางลาง 46. ศูนย์หัตถกรรมผ้าไทลื้อ ทุ่งมอก 71.
22. วัดร้องเก่า ต.ร่มเย็น 47. พาเที่ยวบ้านฮวกชายแดนไทยลาว 72.
23. บ้านปี้ ต.เวียง อ.เชียงคำ 48. นางพญาเสื้อโคร่งบ้านเรา 73.
24. งานไทยลื้อเจียงคำ แข่งขันไก่ตั้ง 49. ธรรมชาติเชียงคำบ้านเฮา 74.
25. เสน่ห์บ้านเฮาธรรมชาติโอบล้อม 50. แอ่วทุ่งทานตะวัน ป่าซาง 75.
รวมภาพต่างๆ (1)
รวมรูปภาพต่างๆ (3)
รวมภาพต่างๆ (5)